Dünya şöhrətli alim Lütfi Zadənin doğum günüdür.
Sumqayit24.az xəbər verir ki, görkəmli alim Lütfəli Rəhim oğlu Ələsgərzadə 1921-ci il fevralın 4-də Novxanı qəsəbəsində anadan olub. Atası Rəhim Ələsgərzadə jurnalist, anası Faniya Koriman isə pediatr kimi fəaliyyət göstərib.
Lütfi Zadə 1944-cü ildə Tehran Universitetini elektrik mühəndisliyi ixtisası üzrə bitirib. Daha sonra ABŞ-də Massaçusets Texnologiya İnstitutunda və Kolumbiya Universitetində təhsil alaraq magistr və doktorluq elmi dərəcələrinə yiyələnib. O, 1959-cu ildən Kaliforniya Universitetinin Berkli kampusunda professor kimi çalışıb, 1963-cü ildən isə "Elektrik mühəndisliyi və kompüter elmləri" kafedrasına rəhbərlik edib.
Alimin elmi irsində xüsusi yer tutan "qeyri-səlis məntiq" nəzəriyyəsi ilkin dövrlərdə ABŞ-də geniş qəbul olunmasa da, 1980-ci illərdə Yaponiyada böyük maraq doğurub. Hazırda bu nəzəriyyə "Mitsubishi", "Toshiba", "Sony" kimi aparıcı yapon şirkətlərində tətbiq olunur. Bundan əlavə, Lütfi Zadənin "vəziyyətlər fəzası", eləcə də "dinamik sistemlərin idarəolunması və müşahidə olunması" ilə bağlı nəzəriyyələri NASA-da istifadə edilir.
Lütfi Zadə elmi fəaliyyətinə görə bir sıra nüfuzlu beynəlxalq mükafatlara, o cümlədən "Richard Hamming", "Rufus Oldenburger", "Egleston" və "Benjamin Franklin" medallarına layiq görülüb. O, həmçinin Azərbaycanın "Dostluq" ordeni və Nizami Gəncəvi adına qızıl medalı ilə təltif olunub. 2001-ci ildə AMEA-nın fəxri (xarici) üzvü seçilib.
Görkəmli alim 6 sentyabr 2017-ci ildə ABŞ-nin Berkli şəhərində vəfat edib və Bakıda I Fəxri xiyabanda dəfn olunub. 2019-cu ildə isə ADA Universitetində Lütfi Zadənin adını daşıyan təqaüd təsis edilib.
