İş, nəqliyyat və kommunal problemlər Sumqayıtda qalmaq qərarını çətinləşdirir.
12 avqust Beynəlxalq Gənclər Günüdür. Uzun illərdir "gənclik şəhəri" adlandırılan Sumqayıt üçün bu tarix yalnız bayram deyil, həm də ciddi sual üçün fürsətdir: şəhər öz gənclərinə burada gələcək qurmaq üçün yetərli imkanlar yarada bilirmi?
Problem Sumqayıtda gənclərin azlığı deyil. Əsas məsələ təhsilli və fəal gənclərin bir hissəsinin iş, karyera və inkişaf imkanlarını Bakıda axtarmasıdır. Şəhər böyük sənaye mərkəzidir və əmək bazarında tələbat əsasən istehsal və texniki peşələr üzrə formalaşır. Bu, bir qrup gənc üçün üstünlükdür. Lakin ixtisası sənaye ilə bağlı olmayan məzunların seçim imkanları xeyli daralır.
Üstəlik, gənc işaxtaranlar tanış problemlə üzləşirlər: işəgötürən təcrübəli əməkdaş istəyir, məzun isə ilk işini tapmadan həmin təcrübəni qazana bilmir. Nəticədə Bakı tədricən alternativ deyil, məcburi karyera ünvanına çevrilir.
Əslində, şəhərdən uzaqlaşma həmişə köçlə başlamır. Bəzən bu proses səhər saatlarında Bakı istiqamətində hərəkət edən avtobus dayanacağından başlayır. 509 nömrəli marşrutun sərnişinləri bəzən avtobusu bir saata yaxın gözlədiklərini, sıxlıq və gecikmələr səbəbindən işə vaxtında çata bilmədiklərini bildirirlər. AYNA xəttə doqquz avtobusun buraxıldığını və intervalın 15 dəqiqə nəzərdə tutulduğunu açıqlasa da, tıxaclar bu müddəti artırır. Sərnişin üçün isə nəticə dəyişmir: itirilən vaxt, əlavə xərc və daimi stress.
Şəhərin bəzi ərazilərində problem dayanacağa çatmamış başlayır. Qurd dərəsinin sakinləri yolun vəziyyətinə görə avtobusla 10 dəqiqəlik məsafəni bəzən 45–60 dəqiqəyə qət etdiklərini deyirlər. Asfaltın olmadığı və ya zədələndiyi küçələrə müasir avtobusların daxil olması da çətinləşir.
Kommunal problemlər mənzərəni daha da ağırlaşdırır. Sumqayit24-ün sakinlərin müraciətləri və sosial şəbəkələrdəki paylaşımlar əsasında apardığı monitorinqdə su və kanalizasiya problemləri, elektrik kəsintiləri, qazılıb bərpa edilməyən yollar, məişət tullantıları, təhlükəli piyada keçidləri və avtobusların böyük intervalla işləməsi əsas şikayətlər sırasında yer alıb. Xəzər bağlarının bəzi küçələrində yaşayan sakinlər isə suyun zəif təzyiqlə verilməsindən, məhdudiyyətlərdən və elektrik enerjisinin qeyri-sabitliyindən şikayətlənirlər.
Bunlar ilk baxışda gənclər problemi kimi görünməyə bilər. Amma işə gecikən gənc mütəxəssis, saatlarını yolda itirən tələbə, su və işıq problemi yaşayan gənc ailə üçün şəhərin gələcəyi məhz bu gündəlik çətinliklərdən ibarətdir.
Sumqayıtın bulvarı, Gənclər Evi, universiteti, parkları və müxtəlif tədbirləri var. Şəhərin 2025-ci ildə "Gənclər Paytaxtı" seçilməsi də müəyyən canlanma yaratdı. Lakin gəncləri şəhərdə saxlamaq üçün tədbirlərdən daha çox daimi imkanlara ehtiyac var: ixtisasa uyğun iş, etibarlı nəqliyyat, normal kommunal xidmət, əlçatan idman meydançaları və müasir asudə vaxt məkanları.
Şəhər gənci yalnız konsert və forumlarla saxlamır. Onu seçim imkanları, rahat gündəlik həyat və sabaha inam saxlayır. Sumqayıt gənclərin sadəcə yaşadığı, səhər isə gələcək dalınca Bakıya yollandığı şəhərə çevrilməməlidir. "Gənclər şəhəri" adı yalnız tarix və şüar deyil, burada həyat qurmağın mümkün olduğuna verilən real təminat olmalıdır.
