Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin yeni tədris ilində keçirilən ilk iclasında təhsil tələbə kreditləri ilə bağlı mühüm məsələyə diqqət çəkilib.
Sumqayit24.az xəbər verir ki, Sumqayıt şəhərinin deputatı Elnarə Akimova çıxışında sosial statuslu təhsil tələbə kreditlərinin verilməsi meyarlarının təkmilləşdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.
Millət vəkili bildirib ki, təhsil sahəsində qəbul olunan hər bir qərarın arxasında konkret insan taleyi, bir ailənin ümidi və bir gəncin gələcəyi dayanır. Bu baxımdan mövcud mexanizmlər yalnız formal meyarlarla deyil, insanların real sosial vəziyyəti nəzərə alınmaqla qiymətləndirilməlidir.
Elnarə Akimovanın fikrincə, sosial təhsil kreditlərinə çıxış zamanı valideynin işləyib-işləməməsinin əsas meyarlardan biri kimi götürülməsi bəzi hallarda real mənzərəni tam əks etdirmir:
"Valideynin işləməsi heç də həmişə ailənin maddi imkanlı olması demək deyil. Hər iki valideyni işləyən, lakin əldə etdikləri gəlir ailənin bütün zəruri ehtiyaclarını qarşılamağa kifayət etməyən ailələr də var".
Belə ailələrdə kirayə haqqı, kommunal ödənişlər, ərzaq, müalicə xərcləri və digər gündəlik tələbatlarla yanaşı, bəzən bir neçə övladın eyni vaxtda təhsil alması ailə büdcəsinə ciddi yük gətirir. Bu halda valideynlərin işləməsi onların övladlarının təhsil haqqını rahatlıqla ödəyə bilməsi anlamına gəlmir".
Deputat hesab edir ki, sosial təhsil kreditlərinin müəyyənləşdirilməsi zamanı "işləyən valideyn – imkanı olan ailə" yanaşması əvəzinə, "ailənin real gəliri - sosial yükü – tələbənin təhsil ehtiyacı" prinsipi əsas götürülməlidir.
O, xüsusilə vurğulayıb ki, təklif bütün işləyən valideynlərin övladlarına avtomatik şəkildə sosial statuslu kredit verilməsi deyil:
"Əsas məqsəd real ehtiyacı olan ailələri daha dəqiq müəyyənləşdirən, ünvanlı və ədalətli mexanizm formalaşdırmaqdır.
Bu məqsədlə ailənin adambaşına düşən gəliri, ailə üzvlərinin sayı, himayədə olan uşaqların sayı, eyni ailədən təhsil alan tələbələrin sayı və digər sosial göstəricilərin nəzərə alınması təklif edilir.
Beləliklə, valideynləri işləyən, lakin ailənin real gəliri müəyyən edilmiş həddən aşağı olan tələbələrin də güzəştli təhsil krediti imkanından yararlanması mümkün ola bilər".
Deputatın sözlərinə görə, xüsusilə orta gəlirli, lakin övladının təhsil xərclərini qarşılamaqda çətinlik çəkən ailələr üçün əhəmiyyətli dəstək olacaq.
Diqqət çəkən əsas məqamlardan biri isə təhsil kreditlərinə yalnız sosial yardım kimi deyil, insan kapitalına qoyulan investisiya kimi yanaşılmasıdır.
"Bu gün bir gəncin təhsilini davam etdirməsinə yaradılan imkan sabah onun ixtisaslı mütəxəssis kimi cəmiyyətə və dövlətə verəcəyi töhfə ilə özünü doğruldur", – deyə E.Akimova qeyd edib.
Deputat Elm və təhsil komitəsinin aidiyyəti qurumlarla birlikdə məsələnin öyrənilməsini, mövcud sosial meyarların təkmilləşdirilməsi imkanlarına baxılmasını təklif edib.
Onun fikrincə, əsas məqsəd elə bir mexanizm yaratmaqdır ki, ailəsi işlədiyi üçün sosial dəstəkdən kənarda qalan, amma əslində təhsil haqqını ödəməkdə ciddi çətinlik yaşayan istedadlı gənclər də dövlətin yaratdığı imkanlardan yararlana bilsinlər:
"Çünki təhsildə sosial ədalət yalnız valideynin işsiz olub-olmaması ilə ölçülə bilməz. Bəzən işləyən ailənin də övladının təhsilini davam etdirməsi üçün dövlət dəstəyinə ehtiyacı olur. Və belə hallarda dövlətin verdiyi dəstək sadəcə bir ailənin büdcəsinə yardım deyil – bir gəncin gələcəyinə, ölkənin insan kapitalına və cəmiyyətin sabahına qoyulan sərmayədir".