22 iyun 1941-ci ildə faşist Almaniyası Sovet İttifaqına hücum etdi və bununla da SSRİ İkinci Dünya müharibəsinə qatıldı. 9 May 1945-ci ildə 3-cü reyxin generalı Vilhelm Keytel təslim aktını imzalayır və beləliklə, SSRİ və ittifaq ölkələri alman faşizmi üzərində qələbə qazanırlar.
Böyük Vətən müharibəsi zamanı (1941-1945-ci illərdə) faşist Almaniyasına qarşı mübarizədə 600 mindən çox azərbaycanlı iştirak edib, onlardan 300 minə yaxın insan həlak olub. 42 azərbaycanlı Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adına layiq görülüb, onların arasında Həzi Aslanov, Ziya Bünyadov, İsrafil Məmmədov, Mehdi Hüseynzadə kimi görkəmli şəxsiyyətlər də yer alıb. 170 mindən çox azərbaycanlı əsgər və zabitlər müxtəlif orden və medallarla təltif edilib.
Azərbaycanın bir çox şəhər və rayonlarında Böyük Vətən müharibəsində həlak olanların xatirəsinə abidələr ucaldılmışdır.
